بر شماريم به همين ميزان عقلمان در ما بيدارتر مىشود و اعتماد ما بدان افزايش مىيابد و نسبت به زواياى پنهان آن آگاهى بيشترى مىيابيم ، زيرا عقل ما را به سوى خود عقل رهنمون مىنمايد چنان كه آينه ما را به صورت رهنمون مىگردد . از همين رو بيان حقيقت و مثالهايى كه عقل آن را مكشوف مىسازد و بدان فرا مىخواند از اهمّيت بسيارى در شناخت آن و در نتيجه شناخت اشياء به وسيله آن برخوردار است . احاديثى كه قرآن كريم را تفسير مىكنند پيوسته عقول را از طريق بيان اين حقايق بيدار مىسازند . در حديثى در بيان لشگريان عقل و لشگريان جهل چنين مىخوانيم : « به عقل ، خير داده شد و آن وزير عقل است و شر ضدّ آن قرار داده شد و آن وزير جهل است و به عقل ، تصديق داده شد و ضدّ آن انكار است و اميد داده شد و ضدّ آن نااميدى است و عدالت داده شد و ضدّ آن ستم است و خشنودى داده شد و ضدّ آن خشم است و سپاس داده شد و ضدّ آن ناسپاسى است و دلگرمى داده شد و ضدّ آن دلسردى است و توكّل داده شد و ضدّ آن حرص است و مهربانى داده شد و ضدّ آن سنگدلى است و رحمت داده شد و ضدّ آن غضب است و علم داده شد و ضدّ آن جهل است و فهم داده شد و ضدّ آن حماقت است و پاكدامنى داده شد و ضدّ آن پرده درى است و زهد داده شد و ضدّ آن رغبت است و رفق داده شد و ضدّ آن شرم است